Giá trị thời gian của tiền (Time Value of Money)

Định nghĩa: 

Nguyên lý cho rằng một đồng tiền nhận được hôm nay có giá trị cao hơn cùng một đồng tiền nhận trong tương lai, do khả năng sinh lời, lạm phát và rủi ro.

Giải thích:
Một đồng bạn cầm trong tay hôm nay đáng giá hơn đúng một đồng đó nhận về sau một năm. Có ba lý do. Thứ nhất, tiền hôm nay có thể đem gửi hoặc đầu tư để sinh lời, nên tự nó lớn lên theo thời gian. Thứ hai, lạm phát bào mòn sức mua, khiến một đồng trong tương lai mua được ít hơn. Thứ ba, tương lai luôn kèm rủi ro — khoản tiền hứa hẹn có thể không được trả đầy đủ.

Từ nguyên lý này sinh ra hai phép tính cốt lõi. Ghép lãi (compounding) đưa một khoản tiền hiện tại tiến về tương lai: bạn nhân vốn với lãi suất qua từng kỳ để tìm giá trị tương lai (FV). Chiết khấu (discounting) làm ngược lại: đưa một khoản tiền tương lai về hiện tại bằng cách chia cho lãi suất, để tìm giá trị hiện tại (PV). Chiết khấu chính là công cụ để bạn so sánh những dòng tiền xảy ra ở các thời điểm khác nhau trên cùng một hệ quy chiếu.

Công thức:
FV = PV × (1 + i)ⁿ

Trong đó PV là giá trị hiện tại, FV là giá trị tương lai, i là lãi suất mỗi kỳ, n là số kỳ. Suy ngược lại: PV = FV ÷ (1 + i)ⁿ.

Ví dụ:
Bạn có 100.000.000 VND, đầu tư với mức sinh lời 8%/năm (số minh họa) trong 3 năm. Giá trị tương lai = 100.000.000 × (1 + 8%)³ = 100.000.000 × 1,259712 ≈ 125.970.000 VND. Ngược lại, nếu ai đó hứa trả bạn 125.970.000 VND sau 3 năm, thì với cùng lãi suất 8%, khoản đó chỉ đáng giá đúng 100.000.000 VND ở thời điểm hôm nay.

Đọc thêm:
Để hiểu sâu hơn về giá trị thời gian của tiền, hãy tham khảo các bài viết liên quan đến "giá trị thời gian của tiền" trên WikiMoney: