CƠN LỐC VÀNG 2026: TẠI SAO VÀNG PHÁ ĐỈNH VÀ NHÀ ĐẦU TƯ NÊN LÀM GÌ?

Những ngày đầu năm 2026, thị trường tài chính đang chứng kiến một “cơn địa chấn” thực sự mang tên kim loại quý. Tính đến hôm nay, 28/01/2026, giá vàng thế giới đã chính thức vượt ngưỡng 5.200 USD/ounce. Tại Việt Nam, giá vàng miếng SJC cũng đã thiết lập kỷ lục vô tiền khoáng hậu, vượt mốc 184 triệu đồng/lượng.

Giá vàng tăng mạnh luôn tạo ra hai phản ứng quen thuộc: một nhóm lo lắng “có chuyện gì lớn sắp xảy ra?”, nhóm khác lại nuối tiếc “biết thế mua sớm hơn…”. Cả hai cảm xúc này đều rất con người. Nhưng tôi muốn nhắn nhủ các bạn: điều cần nhất lúc này không phải là hành động nhanh, mà là bình tĩnh để hiểu mình đang đối diện với điều gì.

1. TẠI SAO VÀNG TĂNG “KHÔNG THẤY ĐỈNH”?

Đà tăng này không phải ngẫu nhiên, mà là sự cộng hưởng của 5 “ngọn gió lớn” thổi cùng lúc:

• Bất ổn địa chính trị & rủi ro từ Mỹ: Thế giới đang sống trong những ngày đầy biến động. Việc Tổng thống Donald Trump đe dọa áp thuế quan lên các quốc gia đồng minh, hay những đề xuất gây tranh cãi quanh chính sách đối ngoại, đã tạo ra làn sóng bất định. Khi thế giới bất ổn, vàng luôn là “vịnh tránh bão” an toàn nhất.

• Xu hướng “phi đô-la hóa”: Các ngân hàng trung ương (đặc biệt là Trung Quốc, Ấn Độ) đang ráo riết giảm phụ thuộc vào đồng USD, mua ròng trung bình 60 tấn vàng mỗi tháng. Lực mua này tạo ra một “vùng đệm” cực kỳ vững chắc cho giá vàng.

• Kỳ vọng lãi suất từ Fed: Thị trường đang kỳ vọng Fed sẽ cắt giảm lãi suất khoảng 150 điểm cơ bản trong năm 2026. Lãi suất giảm làm giảm chi phí cơ hội của việc nắm giữ vàng.

• Sự trỗi dậy của các “cá mập” tư nhân: Năm 2026 chứng kiến sự quay lại của các quỹ ETF và tổ chức tư nhân. Họ không còn coi vàng là tài sản “chết”, mà là công cụ phòng hộ rủi ro vĩ mô chủ lực.

• Áp lực nợ công toàn cầu: Nợ công của các cường quốc đang ở mức báo động. Trong khi đó, vàng là loại tài sản duy nhất không có “rủi ro đối tác” – không phụ thuộc vào lời hứa trả nợ của bất kỳ chính phủ nào.

2. CÁC “ÔNG LỚN” WALL STREET DỰ BÁO GÌ?

Để các bạn có thêm cơ sở tham chiếu, đây là các dự báo mới nhất (tháng 01/2026) từ những định chế tài chính hàng đầu:

• Goldman Sachs: Nâng mục tiêu lên 5.400 USD/ounce, tin rằng nhu cầu từ khu vực tư nhân sẽ kéo dài đà tăng đến hết năm.

• Bank of America (BofA): Dự báo 5.000 USD/ounce, dựa trên kịch bản nợ công Mỹ tiếp tục leo thang.

• J.P. Morgan: Dự báo mức trung bình quý IV/2026 đạt 5.055 USD/ounce.

• Deutsche Bank: Đưa ra kịch bản “siêu lạc quan” lên tới 6.000 USD/ounce nếu các biến số địa chính trị vượt kiểm soát.

3. VÀNG VIỆT NAM: CÂU CHUYỆN CỦA “SỨC NÓNG” NỘI TẠI

Tại thị trường trong nước, câu chuyện không chỉ là theo dấu thế giới. Chúng ta đang đối mặt với những đặc thù riêng:

• Tâm lý đám đông và sự khan hiếm: Dù Ngân hàng Nhà nước đã nỗ lực tăng nguồn cung bằng cách cho phép nhập khẩu vàng, nhưng đà tăng của thế giới quá nhanh (18% chỉ trong 1 tháng) đã kích hoạt tâm lý lo sợ tiền mất giá. Khi dòng người đổ xô mua vàng, “cầu” vượt xa “cung”, đẩy giá SJC lên mức kỷ lục 184 triệu đồng/lượng.

• Chênh lệch giá (spread): Chênh lệch giữa giá vàng trong nước và quốc tế hiện vẫn rất cao. Điều này đồng nghĩa người mua vàng trong nước đang phải trả một “khoản phí niềm tin” rất lớn. Nếu chính sách nhập khẩu thay đổi hoặc giá thế giới điều chỉnh, giá trong nước có thể giảm đột ngột dù thế giới đi ngang.

4. BÌNH TĨNH ĐỂ QUẢN TRỊ TÀI CHÍNH THÔNG MINH

Trong “cơn lốc” này, tôi muốn các bạn ghi nhớ 4 điều cốt lõi:

Thứ nhất: Vàng tăng không đồng nghĩa với “khủng hoảng ngay lập tức”.
Vàng thường tăng trước khi mọi chuyện trở nên rõ ràng. Thị trường tài chính vận hành trên kỳ vọng. Đừng quá hoảng loạn để rồi đưa ra những quyết định cực đoan.

Thứ hai: Vàng không sinh ra để làm giàu nhanh.
Vàng là tài sản phòng thủ, là “bảo hiểm” cho danh mục. Bảo hiểm chỉ phát huy tác dụng tốt nhất khi được chuẩn bị từ trước, không phải khi hỏa hoạn đã bắt đầu.

Thứ ba: Đừng để cảm xúc quyết định thay cấu trúc danh mục.
Vàng tăng mạnh dễ kích hoạt FOMO. Hãy tự hỏi: “Vàng đang ở vị trí nào trong danh mục của mình?”

• Nếu chưa có vàng: Cân nhắc phân bổ từng phần nhỏ theo thời gian.

• Nếu đã có vàng: Giá tăng là kết quả của chiến lược phòng thủ đúng đắn, không phải tín hiệu để “all-in”.

Thứ tư: Theo dõi sát lãi suất thực.
Nếu lạm phát hạ nhiệt nhanh hơn lãi suất, lãi suất thực tăng sẽ gây áp lực lên vàng. Đây là biến số rất quan trọng.

LỜI KẾT

Vàng có thể tiếp tục tăng lên 5.400 hay 6.000 USD, nhưng cũng có thể điều chỉnh sâu. Không ai biết chắc giá ngày mai. Nhà đầu tư khôn ngoan không cần đoán chính xác giá, mà cần hiểu vì sao mình nắm giữ, tỷ trọng bao nhiêu (lý tưởng 10% – 15% danh mục), và khi nào cần điều chỉnh.

Bình tĩnh không giúp ta kiếm tiền nhanh hơn, nhưng giúp ta trả ít “học phí” hơn. Trong đầu tư, đó đã là một lợi thế rất lớn.

Tôi xin nhắc lại 2 lời dặn của chú Ba tài chính:

• Vàng phù hợp với đầu tư đều đặn theo thời gian và nắm giữ dài hạn.

• Tuyệt đối không đầu tư số tiền lớn kiểu all-in, và tuyệt đối không lướt sóng vàng trên các sàn.

Chúc các bạn quản trị tài chính hiệu quả và giữ được sự an nhiên trong đầu tư!

Tác giả: WikiMoney Team