Có nên mua cổ phiếu ngày đầu tiên lên sàn không?

Trong buổi Zoom cập nhật cách đây 2 tháng, lúc đầu giờ, có bạn hỏi tôi:

“Doanh nghiệp IPO sắp niêm yết, được giới thiệu rất hấp dẫn, vậy có nên mua không?”

Tôi trả lời khá dài, nhưng ý chính gói gọn trong 3 điểm sau.

1. Mua gì thì phải hiểu sâu về nó

Cổ phiếu không phải là vé số nên nếu bạn:

- Chưa đọc bản cáo bạch

- Chưa xem báo cáo tài chính

- Chưa phân tích các chỉ số quan trọng như lợi nhuận, dòng tiền, nợ vay, ROE, PT, tăng trưởng, định giá ...

thì tốt nhất là không nên mua.

Đừng chỉ nghe những lời mời chào hấp dẫn từ môi giới, từ các room chat, hay từ vài video TikTok nói toàn điều hay ho.

Trong đầu tư, hãy đọc số liệu, đừng chỉ nên nghe các câu chuyện hay.

2. Giá cổ phiếu được định bởi cung – cầu, nhưng IPO thì khác.

Trong giao dịch bình thường, giá cổ phiếu được hình thành từ sự cân bằng giữa bên mua và bên bán.

Nhưng với giá cổ phiếu niêm yết ngày đầu tiên, câu chuyện hơi khác.

Giá tham chiếu ngày đầu chủ yếu được định bởi bên bán – những người muốn bán ở mức giá cao nhất mà thị trường có thể chấp nhận tại thời điểm đó.

Nói cách khác, giá niêm yết ngày đầu tiên phản ánh kỳ vọng của bên bán, chứ chưa chắc đã phản ánh đúng giá trị thực của doanh nghiệp.

3. Diễn biến giá IPO phụ thuộc rất lớn vào trạng thái thị trường

- Thị trường quá lạc quan: dù giá đã được đẩy cao, cổ phiếu vẫn có thể tăng tiếp.

- Thị trường trung tính: giá IPO thường giảm nhẹ sau khi lên sàn.

- Thị trường bi quan: giá IPO có thể “teo tóp” rất nhanh, vì cả 2 yếu tố: sự bi quan của thị trường và định giá cao của cổ phiếu.

Nguy hiểm hơn nữa là:

Biên độ giá trong ngày giao dịch đầu tiên lên đến ±20%.

Nếu mua theo cảm xúc, nhà đầu tư hoàn toàn có thể lỗ nặng. Ai mà dùng đòn bẫy thì càng căng hơn.

Tôi cũng chỉ chia sẻ như vậy.

Còn mua hay không là quyết định của từng người.

Trong đầu tư, không ai chịu trách nhiệm thay cho mình ngoài chính mình.

Tác giả: Lâm Minh Chánh